Chỉ cách TP.Hồ Chí Minh hơn hai giờ chạy xe, Vũng Tàu đang trở thành điểm thử nghiệm cho mô hình tiêu dùng giải trí ban đêm gắn với công viên nước kết hợp ẩm thực, âm nhạc và các sự kiện trình diễn định kỳ hàng tuần...

Không chỉ diễn ra tại Vũng Tàu, đây là hướng đi phản ánh xu hướng chung của ngành du lịch ven biển Việt Nam trong những năm gần đây, khi doanh thu không còn chỉ phụ thuộc vào số lượt khách ban ngày mà ngày càng đến từ khả năng giữ chân du khách đến tối và chi tiêu cho các dịch vụ trải nghiệm bổ sung.

TỪ MÔ HÌNH "BÁN LƯỢT" SANG MÔ HÌNH "BÁN THỜI GIAN LƯU TRÚ"

Trong những ngày đầu kỳ nghỉ hè như ngày 30/5 vừa qua, một lượng khách lớn đã đổ về Công viên nước Vũng Tàu, trùng với thời điểm đơn vị vận hành của SunWorld Vũng Tàu bắt đầu triển khai một loạt thay đổi về chính sách giá vé và sản phẩm dịch vụ buổi tối. Đáng chú ý nhất trong số đó là cơ chế cho phép sử dụng một vé vào cổng tối đa ba lần trong thời gian hiệu lực của doanh nghiệp này, thay vì chỉ một lần như trước, áp dụng linh hoạt cho cả vé ngày thường, vé cuối tuần và vé sau 16h00 vào cuối tuần và ngày lễ.

Thay đổi này, nhìn ở góc độ kinh doanh dịch vụ giải trí, phản ánh một sự dịch chuyển khá rõ trong cách các điểm đến tính toán giá trị từ mỗi khách hàng. Trước đây, một vé vào cổng tương ứng với một lượt sử dụng dịch vụ trong một ngày, doanh thu phụ thuộc chủ yếu vào số lượt vé bán ra. Khi cho phép một vé được sử dụng nhiều lần trong một khoảng thời gian, đơn vị vận hành thực chất đang "đặt cược" vào khả năng khách hàng quay lại nhiều lần hơn, kéo theo các khoản chi tiêu phát sinh khác như ăn uống, đồ lưu niệm hay dịch vụ đi kèm, mà tổng giá trị các khoản chi đó thường lớn hơn đáng kể so với giá trị một vé bán đơn lẻ.

Đây cũng là logic phổ biến tại nhiều công viên giải trí lớn trên thế giới, nơi giá vé vào cổng thường được giữ ở mức cạnh tranh hoặc thậm chí chấp nhận biên lợi nhuận thấp, để bù lại bằng doanh thu từ ẩm thực, đồ uống và các trải nghiệm trả thêm bên trong khuôn viên.

Với thị trường Việt Nam, nơi phần lớn các điểm vui chơi vẫn vận hành theo mô hình bán vé theo lượt truyền thống, việc một Khu vui chơi giải trí tại Vũng Tàu áp dụng cơ chế sử dụng nhiều lần trong cùng kỳ vé là một động thái đáng theo dõi, đặc biệt nếu mô hình này chứng minh được hiệu quả trong việc kéo dài thời gian lưu trú của khách tại địa phương.

Phần thứ hai của thay đổi của SunWorld Vũng Tàu là mở rộng khung giờ vui chơi buổi tối, vốn là khoảng thời gian mà nhiều điểm đến biển tại Việt Nam chưa khai thác hết tiềm năng.

Đại diện SunWorld Vũng Tàu cho biết từ ngày 30/5, vào các tối thứ Sáu và thứ Bảy hàng tuần, khu vui chơi này sẽ tổ chức các gói trải nghiệm kết hợp vui chơi công viên nước, dịch vụ ẩm thực và trình diễn pháo hoa, với ba mức giá tương ứng ba thời điểm vào cổng khác nhau trong ngày, dao động từ khoảng 360.000 đồng đến 760.000 đồng cho người lớn và bằng khoảng 60% mức giá đó cho trẻ em. Mỗi gói đều bao gồm suất ăn tối phục vụ trong khung giờ cố định và một số đồ uống.

Cách thiết kế theo ba mức giá tương ứng ba khung giờ vào cổng, từ giữa chiều đến tối muộn, cho phép đơn vị vận hành phân loại khách hàng theo nhu cầu và khả năng chi tiêu, đồng thời tạo ra nhiều điểm giá để khách hàng tự lựa chọn mức trải nghiệm phù hợp.

Đây là cách tiếp cận định giá theo phân khúc khá quen thuộc trong ngành dịch vụ giải trí, nhưng việc áp dụng định kỳ vào cuối tuần, gắn với một sự kiện trình diễn cố định như pháo hoa, mới là yếu tố tạo ra động lực để khách hàng quay lại theo lịch, thay vì chỉ đến một lần.

KINH TẾ ĐÊM VEN BIỂN: CƠ HỘI VÀ GIỚI HẠN

Nhìn rộng hơn, từ câu chuyện của Vũng Tàu đến bức tranh chung về phát triển kinh tế đêm tại các đô thị du lịch ven biển Việt Nam, một chủ đề đã được đề cập nhiều trong các thảo luận chính sách du lịch những năm gần đây, nhưng tốc độ triển khai trên thực tế còn khá chậm so với kỳ vọng.

Dù đã nói tới phát triển kinh tế đêm nhiều năm nay, nhưng thực tế là phần lớn các điểm đến biển như chợ đêm Hội An, Nha Trang, Phú Quốc,... vẫn vận hành theo nhịp sinh hoạt truyền thống, các dịch vụ vui chơi giải trí có tổ chức thường đóng cửa sớm (22h-24h), trong khi nhu cầu tiêu dùng, vui chơi, giải trí buổi tối của du khách, đặc biệt là nhóm khách trẻ, khách nước ngoài và khách gia đình từ các đô thị lớn, vẫn còn dư địa lớn. Tuy nhiên, các sản phẩm kinh tế đêm lại rất thiếu, chưa tương xứng về nhu cầu, hấp dẫn với du khách.

Việc một đơn vị vận hành công viên giải trí chủ động xây dựng lịch trình hoạt động buổi tối cố định, với các yếu tố thu hút như trình diễn ánh sáng và âm nhạc, có thể tạo ra hiệu ứng lan tỏa nhất định đến các dịch vụ xung quanh, từ lưu trú, ăn uống đến vận tải, nếu lượng khách đến vào buổi tối đủ lớn và ổn định theo thời gian.

Tuy nhiên, hiệu ứng lan tỏa này phụ thuộc nhiều vào việc liệu mô hình có duy trì được tính định kỳ trong thời gian dài, hay chỉ là chương trình khuyến mãi theo mùa cao điểm hè rồi giảm dần khi lượng khách tự nhiên tăng trở lại.

Hiện khoảng cách địa lý giữa Vũng Tàu và TP.Hồ Chí Minh chỉ hơn hai giờ chạy xe, đây vừa là lợi thế vừa là một giới hạn đối với mô hình kinh tế đêm. Nếu các tuyến đường cao tốc mới sớm được đưa vào khai thác, thì thời gian di chuyển giữa 2 điểm đến có thể rút ngắn hơn nữa.

Lợi thế về khoảng cách phù hợp cho các chuyến đi trong ngày hoặc nghỉ qua đêm ngắn vào cuối tuần sẽ giúp duy trì nguồn khách ổn định từ thị trường tiêu dùng lớn nhất cả nước. Tuy nhiên, chính khoảng cách gần cũng khiến một phần đáng kể du khách có xu hướng đi về trong ngày, không lưu trú qua đêm, điều này làm giảm tác động của các hoạt động buổi tối đến doanh thu lưu trú, một trong những chỉ số quan trọng để đánh giá hiệu quả thực sự của kinh tế đêm tại một địa phương.

Trong ngắn hạn, các chính sách như cho phép sử dụng vé nhiều lần và tổ chức combo trải nghiệm tối định kỳ của doanh nghiệp nhiều khả năng sẽ giúp tăng lượng khách và doanh thu dịch vụ tại chỗ trong mùa hè, đặc biệt vào các dịp cuối tuần.

Để mô hình này thực sự trở thành một phần của chiến lược phát triển kinh tế đêm dài hạn cho Vũng Tàu, câu hỏi đặt ra là liệu các hoạt động buổi tối có đủ sức hấp dẫn để thay đổi hành vi của một bộ phận du khách, từ đi về trong ngày sang ở lại qua đêm, qua đó kéo theo sự phát triển đồng bộ của hệ thống lưu trú và các dịch vụ phụ trợ khác tại địa phương trong những năm tiếp theo.