Giữa lúc giá dầu thế giới không ngừng leo thang, CEO của các công ty dầu khí hàng đầu thế giới đã đưa ra cảnh báo u ám về tác động của cuộc xung đột này tới nguồn cung năng lượng và nền kinh tế toàn cầu...

Tại hội nghị năng lượng thường niên CERAWeek của công ty S&P Global diễn ra tại Houston, Texas vào tuần trước, các nhà lãnh đạo ngành dầu khí đã cảnh báo rằng thị trường hiện tại chưa phản ánh đúng mức độ gián đoạn của nguồn cung dầu và khí đốt - hãng tin CNBC đưa tin.

GIÁ DẦU CÓ THỂ NEO CAO TRONG THỜI GIAN DÀI

Một trong những điểm nhấn của hội nghị là cảnh báo về tình trạng thiếu hụt nhiên liệu mà châu Á và châu Âu có thể phải đối mặt nếu cuộc chiến kéo dài. Giá dầu được dự báo sẽ duy trì ở mức cao ngay cả khi xung đột kết thúc do các quốc gia cần phải bổ sung lại các kho dự trữ đã cạn kiệt.

Ông Ryan Lance, CEO của tập đoàn dầu khí ConocoPhillips, nhấn mạnh rằng việc mất đi 8-10 triệu thùng dầu mỗi ngày và khoảng 20% thị trường khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) sẽ gây ra những hậu quả nghiêm trọng.

Ông Sheikh Nawaf al-Sabah, CEO của Tập đoàn Dầu khí Kuwait, so sánh việc Iran đóng cửa eo biển Hormuz như một cuộc phong tỏa kinh tế đối với các nhà sản xuất dầu ở Trung Đông, bởi eo biển này là một tuyến đường quan trọng kết nối xuất khẩu dầu của các nước vùng Vịnh với thị trường toàn cầu. Ông al-Sabah cảnh báo rằng cuộc chiến này không chỉ là xung đột quân sự ở Vùng Vịnh mà còn là một cuộc tấn nhằm vào nền kinh tế thế giới, với hiệu ứng domino lan rộng khắp chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ông Paul Sankey, một nhà phân tích độc lập tại công ty nghiên cứu Sankey Research, so sánh cú sốc giá dầu hiện tại với cuộc khủng hoảng dầu mỏ Arab năm 1973, khi các quốc gia Arab cấm vận dầu mỏ đối với Mỹ và các nước phương Tây khác vì ủng hộ Israel trong cuộc chiến Trung Đông. Ông Sankey cho rằng tình hình hiện tại là nghiêm trọng nhất kể từ năm 1973, đặc biệt là việc eo biển Hormuz bị đóng cửa.

Cũng tại sự kiện này, các CEO ngành dầu khí đã kêu gọi Mỹ sử dụng quân đội để bảo vệ các tài sản năng lượng ở Vùng Vịnh.

CEO Lance của ConocoPhillips cho biết công ty đang kêu gọi chính quyền Tổng thống Donald Trump thiết lập bảo vệ quân sự xung quanh các tài sản thuộc sở hữu của Mỹ tại Qatar và hàng trăm triệu USD vốn đầu tư của tập đoàn tại quốc gia này. Các cuộc tấn công của Iran đã cơ sở sản xuất khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) lớn nhất thế giới tại Qatar phải đóng cửa, mà ConocoPhillips là một nhà đầu tư lớn tại cơ sở này.

Giá dầu đã biến động mạnh trong tuần qua, giảm khi có hy vọng về một giải pháp cho cuộc chiến thông qua đàm phán, rồi lại tăng mạnh khi căng thẳng leo thang trở lại. Ông Trump đã trì hoãn việc tấn công các nhà máy điện của Iran, nhưng các nhà đầu tư vẫn lo lắng khi chứng kiến sự cứng rắn của Tehran.

Giá dầu thô WTI giao sau tại New York đã tăng 49% so với trước chiến tranh, kết thúc tuần ở mức 99,64 USD mỗi thùng. Giá dầu Brent giao sau tại London, giá tham chiếu của thị trường dầu toàn cầu, đã tăng hơn 55% lên 112,57 USD/thùng.

Sáng nay (30/3), giá dầu tiếp tục tăng mạnh, với giá dầu WTI có lúc lên gần 103 USD/thùng và giá dầu WTI vượt 116 USD/thùng.

Ông Wael Sawan, CEO của hãng dầu khí Shell, nhấn mạnh vẫn đề quan trọng ở thời điểm hiện tại là dòng chảy dầu thô và khí đốt từ Vùng Vịnh đang bị chặn lại, chứ không đơn thuần chỉ là sự leo thang của giá năng lượng.

Cùng quan điểm, ông Mike Wirth, CEO của hãng dầu khí Chevron, cho biết nguồn cung dầu thực tế đang bị thắt chặt hơn nhiều so với những gì được phản ánh thông qua mức giá dầu hay khí đốt trên thị trường tương lai. Ông Wirth cho rằng thị trường đang phản ứng dựa trên "lượng thông tin ít ỏi" và "suy đoán".

TÁC ĐỘNG ĐANG LAN RỘNG TRONG NỀN KINH TẾ TOÀN CẦU

CEO Sheikh Nawaf al-Sabah của Tập đoàn Dầu khí Kuwait cho biết sẽ mất từ 3-4 tháng để các nước Vùng Vịnh khôi phục hoàn toàn sản xuất sau khi phải đóng cửa các giếng dầu vì eo biển Hormuz bị phong tỏa. CEO Lance của ConocoPhillips cho rằng giá dầu sẽ khó có thể giảm xuống mức trước chiến tranh trong thời gian tới, bất chấp sự trấn an từ chính quyền ông Trump.

Ông Jack Fusco, CEO của Cheniere, một trong những nhà xuất khẩu LNG lớn nhất thế giới, cho biết công ty đang nỗ lực hết sức để đáp ứng nhu cầu từ các quốc gia châu Á phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu khí đốt từ Qatar. Tuy nhiên, công ty đã hoạt động hết công suất, và việc vận chuyển khí đốt từ Bờ Vịnh của Mỹ đến châu Á mất 28 ngày, do đó không thể đáp ứng ngay lập tức.

CEO Wael Sawan của Shell cảnh báo rằng nguồn cung các loại nhiên liệu chế biến từ dầu mỏ đang đối mặt với sự gián đoạn lớn hơn cả dầu thô. Nguồn cung nhiên liệu máy bay đã bị ảnh hưởng và tiếp theo sẽ là dầu diesel và đến xăng.

Cuộc chiến đã gây ra hiệu ứng lan tỏa. Sự thiếu hụt đang lan rộng khắp các nền kinh tế lớn ở châu Á và tình trạng này sẽ lan đến châu Âu trong tháng 4. Các chính phủ trên thế giới đang tích trữ và bảo vệ nguồn cung của mình - ông Sawan nhấn mạnh.

Ông Patrick Pouyanne, CEO của hãng dầu khí TotalEnergies, đề cập đến việc Trung Quốc đã cấm xuất khẩu sản phẩm dầu và Thái Lan đang đặt hạn mức đối với việc tiêu thụ xăng dầu. “Cuộc khủng hoảng đã bắt đầu ảnh hưởng thực sự đến khách hàng và tất cả sẽ phụ thuộc vào thời gian kéo dài của cuộc xung đột. Tôi hy vọng rằng cuộc chiến sẽ không kéo dài quá lâu, nếu không sẽ có những hậu quả rất nghiêm trọng”, ông nói.

Ông Vali Nasr, một chuyên gia về Iran tại Đại học Johns Hopkins, cho rằng cuộc chiến khó có thể kết thúc sớm và nguy cơ leo thang là rất cao. Theo ông Nasr, Iran chưa muốn đi đến một thỏa thuận ngừng bắn với Mỹ, mà muốn một thỏa thuận lớn cho phép Tehran nắm kiểm soát eo biển Hormuz, được nhận bồi thường kinh tế và đảm bảo an ninh.

Chuyên gia Sankey cho rằng cuộc chiến này có thể phá vỡ mô hình kinh tế của các quốc gia vùng Vịnh. Iraq, Qatar, Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) và có thể là Arab Saudi có thể sẽ chứng kiến tổng sản phẩm trong nước (GDP) hàng năm giảm tới 30% .