Dù thời gian qua, Chính phủ Trung Quốc đã đẩy mạnh các biện pháp hỗ trợ để thúc đẩy công tác thi công và hoàn thiện dự án, nhiều dự án trên thực tế chỉ được bàn giao một phần, trong khi các hạng mục và tiện ích đi kèm vẫn chưa hoàn thiện.

Tại Trịnh Châu, thủ phủ tỉnh Hà Nam ở miền Trung Trung Quốc, một khu chung cư đang xây dở nằm cách trung tâm thành phố khoảng 30 phút lái xe. Theo ghi nhận của tờ báo Nikkei Asia vào giữa tháng 4, nhiều tòa nhà trong dự án vẫn chưa lắp cửa sổ, tường chỉ có lớp bê tông thô, trong khi dầm thép và gỗ nằm ngổn ngang khắp công trường.

Khu tổ hợp chung cư gồm 11 tòa nhà này ban đầu dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2022. Tuy nhiên, do doanh nghiệp phát triển dự án rơi vào khó khăn tài chính, khả năng hoàn thiện công trình hiện gần như không còn.

Nguyên nhân của tình trạng này bắt đầu từ giai đoạn 2020 - 2021, khi Chính phủ Trung Quốc siết các quy định tài chính đối với doanh nghiệp bất động sản nhằm kiềm chế bong bóng địa ốc. Việc tiếp cận vốn vay ngân hàng vì thế trở nên khó khăn hơn, khiến nhiều nhà phát triển không còn đủ khả năng tài chính để tiếp tục thi công. Hệ quả là hàng loạt dự án nhà ở bị bỏ dở và không thể bàn giao cho khách mua đã ký hợp đồng từ trước.

Diễn biến này làm suy yếu nhu cầu mua nhà tại Trung Quốc và kéo dài xu hướng giảm doanh số. Trong quý 1/2026, doanh số nhà mới tính theo diện tích sàn tại nước này giảm 13% so với cùng kỳ năm 2025. Tình hình này tạo ra một vòng luẩn quẩn: Doanh nghiệp bất động sản không thu hồi được dòng tiền cần thiết, nên càng khó triển khai các dự án mới.

Trước tình trạng các dự án dang dở tiếp tục đè nặng lên thị trường bất động sản, Chính phủ Trung Quốc đã đẩy mạnh chương trình hỗ trợ tài chính dành cho các doanh nghiệp địa ốc nhằm hoàn thiện công trình và bàn giao nhà cho người mua.

Trước tình trạng các dự án dang dở tiếp tục đè nặng lên thị trường bất động sản, Chính phủ Trung Quốc đã đẩy mạnh chương trình hỗ trợ tài chính dành cho doanh nghiệp địa ốc nhằm hoàn thiện công trình và bàn giao nhà cho người mua.

Theo Bộ Nhà ở và Phát triển Đô thị - Nông thôn Trung Quốc, khoảng 3,96 triệu căn nhà thuộc diện chương trình hỗ trợ bàn giao đã được hoàn thiện tính đến cuối năm 2025. Tuy nhiên, Bắc Kinh không công bố cụ thể những dự án nào nằm trong diện được hỗ trợ, và đến nay vẫn chưa rõ trên cả nước còn bao nhiêu dự án dang dở chưa được giải quyết.

Tháng 11 năm ngoái, truyền thông địa phương tại thành phố Tế Nam, tỉnh Sơn Đông, ca ngợi một chung cư mới vừa hoàn thành xây dựng. Dự án này ban đầu dự kiến hoàn thành trong năm 2023 nhưng đã phải dừng thi công do chủ đầu tư gặp khó khăn tài chính.

Sau đó, chính quyền thành phố đưa dự án vào diện ưu tiên trong nỗ lực thúc đẩy bàn giao nhà và hỗ trợ thi công trở lại. Tòa nhà mới nổi bật so với khu vực xung quanh với chiều cao hơn 30 tầng, đồng thời được bố trí thêm sân chơi và khu để xe đạp.

Dù vậy, việc đẩy nhanh bàn giao căn hộ cũng làm nảy sinh những vấn đề mới.

Tại một dự án khác ở Trịnh Châu, công trình đã được hoàn thiện theo từng giai đoạn từ năm 2023 và một số người mua đã chuyển tới ở. Tuy nhiên, tại một số khu vực trong dự án, thang máy vẫn chưa vận hành và hệ thống khí đốt chưa hoạt động.

Tình trạng tương tự cũng xuất hiện tại nhiều khu chung cư trên khắp Trung Quốc. Trong một số trường hợp, các hạng mục tiện ích ghi trong hợp đồng - như bãi đỗ xe hay khu xử lý rác - vẫn chưa hoàn thiện dù cư dân đã dọn vào ở. Trên mạng xã hội, các bài đăng phàn nàn về thực trạng này xuất hiện dày đặc, cho thấy việc được bàn giao căn hộ không đồng nghĩa với việc người mua có thể hoàn toàn yên tâm.

Theo các nhà phân tích, dù nhìn nhận sự suy yếu của thị trường bất động sản đang trở thành gánh nặng đối với đà phục hồi kinh tế, Chính phủ Trung Quốc đến nay chưa đưa ra được giải pháp mang tính căn cơ. Ngay cả tại kỳ họp Quốc hội vừa qua, giới chức nước này cũng chủ yếu lặp lại các định hướng hiện có, như đẩy mạnh giải phóng hàng tồn kho nhà ở và hỗ trợ nguồn cung nhà cho nhóm người thu nhập thấp và trung bình.