Theo các nhà quản lý logistics, thị trường vận tải biển toàn cầu đang tự điều chỉnh nhanh hơn dự báo, thể hiện qua tốc độ giảm chóng mặt của giá cước. Điều này phản ánh sự sụt giảm của thương mại sau thời kỳ tăng trưởng bùng nổ trong đại dịch Covid-19...

Theo hãng tin CNBC, trong một bức thư gửi khách hàng mới đây, hãng vận tải biển HLS cho biết: “Ban đầu, chúng tôi dự báo thị trường sẽ tự điều chỉnh và trở lại trạng thái bình thường vào một thời điểm nào đó trong năm 2023, nhưng điều đó đã xảy ra sớm hơn so với dự kiến của chúng tôi”.

Ông Alan Baer, CEO của công ty OL USA, nói rằng đỉnh của giá cước vận tải biển đã được thiết lập trong quý 2 năm nay. “Kể từ đó, một sự suy giảm liên tục đã diễn ra”, ông Baer nói và cho biết thị trường có thể đã chạm đáy vào tháng 11. Tuy vậy, ông cho rằng “vẫn còn quá sớm đến nói đây có phải là xu hướng hay chưa”.

Dù giá cước vận tải biển sụt mạnh, các hãng tàu biển lớn vẫn lãi tổng cộng gần 122 tỷ USD trong 3 quý đầu năm nay - theo CEO Alan Murphy của công ty phân tích Sea-Intelligence.

Dữ liệu thương mại cho thấy nhập khẩu hàng hoá từ châu Á vào Mỹ trong tháng 10 đã giảm 11% so với cùng kỳ năm ngoái, sau khi giảm trong tháng 9. “Chúng tôi không nhận thấy có bất kỳ cơ sở nào để lạc quan về tháng 11”, HLS nói trong bức thư gửi khách hàng.

Giá cước vận tải hàng hoá đường biển theo hợp đồng ghi nhận mức giảm 5,7% trong tháng 11 so với tháng trước, đánh dấu tháng giảm thứ ba liên tiếp - theo nhà phân tích Peter Sand của công ty theo dõi thị trường vận tải biển Xeneta. “Đối với nhiều hãng tàu, giá cước vận tải biển giảm sẽ chấm dứt chuỗi quý liên tiếp tăng kỷ lục”, ông Sand phát biểu.

Ông Sand cũng dự báo môi trường nhiều thách thức hiện nay sẽ tiếp diễn xét tới lượng đơng hàng mà các nhà sản xuất ở Trung Quốc nhận được đang giảm mạnh, và việc các nhà quản lý logistics dự báo nhu cầu sẽ không quay trở lại mức bình thường trước mùa hè năm 2023.

Trong đại dịch Covid-19, nhu cầu hàng hoá trên toàn cầu tăng mạnh chưa từng thấy, khiến chuỗi cung ứng không thể đáp ứng. Giờ đây, câu chuyện đã thay đổi chóng mặt, với nhu cầu suy giảm nhanh, khiến thị trường vận tải biển rơi vào tình trạng dư cung cả về số tàu và số container chứa hàng. Điều này phản ánh nguy cơ nền kinh tế toàn cầu có thể đang rơi vào một cuộc suy thoái kéo dài.

Kéo nhu cầu xuống là mục tiêu quan trọng của các ngân hàng trung ương, trong đó có Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) để chống lại lạm phát. Tuy nhiên, việc thiết lập lại cân bằng cung-cầu cũng có thể gây ra suy thoái. Một số cuộc khảo sát giới CEO doanh nghiệp Mỹ gần đây đều phản ánh mối lo suy thoái kinh tế, nhưng Fed được dự báo sẽ duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt. Thị trường hiện tại không tin rằng Fed có thể khống chế được lạm phát mà không gây ra một cuộc “hạ cánh cứng” cho nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Dữ liệu của Xeneta cho thấy 85% khách hàng của công ty này có kế hoạch cắt giảm chi tiêu cho cước vận tải biển trong năm 2023, trong đó 42% nói rằng khối lượng hàng hoá mà họ dự kiến đưa lên tàu sẽ “ổn định” so với năm 2022. Ông Sand nói dữ liệu này cho thấy khối lượng vận tải hàng hoá đường biển sẽ tiếp tục giảm.

“Lượng đơn hàng chắc chắn đang giảm. Khối lượng hàng cũng giảm. Mức độ sử dụng tàu nói chung giảm, ngay cả khi có nhiều chuyến tàu rỗng hoặc bị huỷ”, CEO joe Monaghan của Worldwide Logistics Group phát biểu.

Theo dữ liệu của Freightos, giá cước vận tải container đường biển từ châu Á sang Bờ Tây của Mỹ giảm 26% trong tuần gần đây nhất, còn 1.462 USD/FEU, thấp hơn 90% so với cùng kỳ năm ngoái. Giá cước từ châu Á sang Bờ Đông của Mỹ giảm 19% trong tuần, còn 3.723 USD/FEU, thấp hơn 78% so với cùng kỳ năm ngoái. Giá cước từ châu Á sang Bắc Âu giảm 2% trong tuần, còn 3.974 USD/FEU, thấp hơn 73% so với cùng kỳ năm 2021.

Giá xăng dầu giảm đang giải toả bớt áp lực đối với các hãng vận tải biển - theo một báo cáo từ ông Judah Levine, trưởng nghiên cứu của Freightos. Ông Levine cũng nhấn mạnh rằng giá cước từ châu Á sang Bờ Tây của Mỹ hiện chỉ thấp hơn 5% so với hồi năm 2019, trong khi giá cước từ châu Á sang Bờ Đông của Mỹ hiện cao hơn 32% so với cách đây 3 năm.

Còn theo dữ liệu của BIMCO, với lượng đơn hàng sụt giảm, khối lượng vận tải hàng hoá bằng container toàn cầu hiện đã giảm 9,3% so với cùng kỳ năm ngoái, dẫn tới tình trạng dư thừa công suất tàu.

CEO Christian Roeloffs của Container xChange, một nền tảng trực tuyến về logistics, nói rằng sự suy giảm nhu cầu sẽ tiếp tục có ảnh hưởng đến giá cước. “Trong năm 2023, có khả năng sẽ xảy ra một cuộc chiến giảm giá”, ông Roeloffs nói.