Thanh Hóa đặt mục tiêu đến hết năm 2025 bố trí, sắp xếp, ổn định cho 2.225 hộ dân ở 41 xã miền núi nằm trong khu vực có nguy cơ cao xảy ra lũ ống, lũ quét, sạt lở đất. Hội nghị sơ kết đề án vừa được tổ chức sáng 30/7 tại điểm cầu UBND tỉnh, kết nối trực tuyến tới 41 xã liên quan.

Theo mục tiêu của đề án, 2.225 hộ dân cần được bố trí tái định cư theo ba hình thức: tái định cư xen ghép cho 599 hộ, tái định cư liền kề cho 300 hộ thuộc 17 dự án và tái định cư tập trung cho 1.326 hộ thuộc 31 dự án.

Tính đến thời điểm hiện tại, hình thức tái định cư xen ghép đã di chuyển được 233 hộ trong tổng số 599 hộ, đạt tỷ lệ 38,9%. Tuy nhiên, nhiều xã vẫn chưa có phương án bố trí quỹ đất để người dân tự xây dựng nhà tại nơi ở mới, gây khó khăn trong triển khai.

TIẾN ĐỘ BỐ TRÍ DÂN CƯ TÁI ĐỊNH CƯ THEO 3 HÌNH THỨC

Với hình thức tái định cư liền kề, đã có 4 khu thuộc 79 hộ hoàn thành đầu tư hạ tầng và bàn giao đất cho 26 hộ xây nhà. Còn lại 53 hộ đang tiếp tục được giải quyết các thủ tục để giao đất.

Bên cạnh đó, 5 khu với 119 hộ đã được phê duyệt chủ trương đầu tư và đang triển khai các bước chuẩn bị như lập quy hoạch chi tiết tỉ lệ 1/500, khảo sát, lập báo cáo kinh tế kỹ thuật, lựa chọn nhà thầu.

8 khu còn lại, với 102 hộ, vẫn chưa được cấp có thẩm quyền phê duyệt chủ trương đầu tư. Sở Nông nghiệp và Môi trường đang phối hợp với các xã liên quan để bổ sung hồ sơ, trình thẩm định theo quy định.

Đối với hình thức tái định cư tập trung, đã có 4 khu dành cho 151 hộ hoàn thành đầu tư hạ tầng và giao đất cho dân. 15 khu khác với 680 hộ đã được phê duyệt chủ trương đầu tư và đang triển khai bước chuẩn bị đầu tư. 12 khu còn lại với 495 hộ vẫn chưa đủ điều kiện lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư. Công tác rà soát và hoàn thiện hồ sơ đang tiếp tục được Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các xã thực hiện.

NHIỀU KHÓ KHĂN TRONG TRIỂN KHAI CÁC DỰ ÁN TÁI ĐỊNH CƯ

Việc bố trí tái định cư tại các huyện miền núi gặp nhiều trở ngại. Địa hình bị chia cắt mạnh, độ dốc lớn, quỹ đất ở hạn chế, nhiều điểm tái định cư nằm xa trung tâm xã. Cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ, giao thông đi lại khó khăn, địa hình phức tạp, nhiều đá lớn khiến chi phí san nền và vận chuyển vật liệu tăng cao. Kinh phí hỗ trợ từ ngân sách tỉnh chưa đủ để đầu tư đầy đủ hạ tầng kỹ thuật, dẫn đến vượt tổng mức đầu tư dự kiến của dự án.

Đối với tái định cư xen ghép, đa phần các hộ thuộc diện nghèo, cận nghèo, nên không thể tự tìm được quỹ đất phù hợp. Tỷ lệ thực hiện vì vậy vẫn ở mức thấp. Các xã chưa chủ động xây dựng phương án bố trí quỹ đất hỗ trợ các hộ dân.

Một số dự án phát sinh sau bão số 3 và số 4 năm 2024 chưa phù hợp với quy hoạch sử dụng đất hoặc quy hoạch xây dựng chung đã được phê duyệt. Do đó, chưa đủ điều kiện để trình cấp có thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư.

Ngoài ra, việc phối hợp lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư giữa các xã và Sở Nông nghiệp và Môi trường còn thiếu chặt chẽ. Một số địa phương chưa cung cấp đầy đủ thông tin, hồ sơ theo yêu cầu, ảnh hưởng đến tiến độ tổng hợp và thẩm định dự án.

Tại hội nghị, lãnh đạo UBND tỉnh yêu cầu các xã chủ động tập trung triển khai các dự án sau khi chính quyền địa phương hai cấp đã chính thức đi vào hoạt động. Các hộ dân được vận động khẩn trương tìm kiếm quỹ đất để xây dựng nhà ở. Trường hợp không thể tự bố trí, UBND xã có trách nhiệm rà soát, xây dựng phương án bố trí quỹ đất nhằm đảm bảo ổn định đời sống cho người dân.

Các xã phối hợp với Ban Quản lý dự án khu vực và các đơn vị liên quan rà soát, đánh giá cụ thể từng dự án về điều kiện quy hoạch, đất đai, kinh phí để đảm bảo có khả năng triển khai trong năm 2025. Đối với các dự án chưa đủ điều kiện, sẽ được tổng hợp, đề xuất cập nhật vào giai đoạn 2026–2030.

Sở Xây dựng được giao chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan đánh giá cụ thể các dự án có nguy cơ vượt tổng mức đầu tư, đề xuất giải pháp trình UBND tỉnh xem xét.