Ngành điện mặt trời ở Mỹ giờ đây đang đối mặt với một thực tế khắc nghiệt, khi Quốc hội nước này chủ trương cắt trợ cấp cho ngành...

Lĩnh vực năng lượng sạch ở Mỹ, đặc biệt là điện mặt trời, đang đối mặt với một làn sóng phá sản trong bối cảnh Quốc hội nước này cân nhắc một đạo luật ngân sách có nội dung xóa bỏ tín dụng thuế năng lượng sạch - chính sách đã khuyến khích sự phát triển của ngành trong những năm qua.

Tháng này, có hai công ty lớn trong lĩnh vực điện mặt trời ở Mỹ, gồm nhà cung cấp điện mặt trời cho dân cư Sunnova và công ty tài chính Mosaic, đâm đơn xin bảo hộ phá sản. Lý do được Sunnova đưa ra là “sự bất định trong cam kết của quốc gia” với điện mặt trời. Đây là hai trong số những vụ đổ vỡ lớn nhất trong lĩnh vực này kể từ khi Tổng thống Donald Trump nhậm chức nhiệm kỳ thứ hai.

Từng nuôi hy vọng rằng sự hiện diện mạnh mẽ của các dự án năng lượng sạch tại những khu vực có đông cử tri Cộng hòa sẽ giúp ngành tránh được sự cắt giảm trợ cấp, ngành điện mặt trời Mỹ giờ đây đang đối mặt với một thực tế khắc nghiệt. Kể từ khi giành quyền kiểm soát cả lưỡng viện Quốc hội lẫn Nhà Trắng trong cuộc bầu cử vào tháng 11 năm ngoái, những người Cộng hòa đã nhanh chóng đảo ngược các chương trình đầu tư vào năng lượng tái tạo của thời Tổng thống Joe Biden.

Những vụ phá sản trong lĩnh vực điện mặt trời cũng có thể là một thách thức đối với chính quyền ông Trump - nhà lãnh đạo đã đưa ra cam kết sẽ ưu tiên giảm chi phí năng lượng và hỗ trợ tạo công ăn việc làm.

“Dự luật chưa được chốt nhưng có vẻ rất tiêu cực” đối với lĩnh vực năng lượng tái tạo  -ông  Carter Atlamazoglou, Giám đốc điều hành của công ty tư vấn năng lượng tái tạo FTI Consulting, nhận định về dự luật đang được thảo luận ở Thượng viện. “Đang có rất nhiều bất ổn lớn, khiến bất kỳ ai xem xét đầu tư vào năng lượng mặt trời dân dụng - từ người dân đến nhà tài chính - về cơ bản đều phải chờ xem điều gì sẽ xảy ra”.

Cổ phiếu của các công ty năng lượng mặt trời ở Mỹ đã giảm mạnh trong những ngày gần đây khi phiên bản dự luật thuế của Thượng viện duy trì lập trường cứng rắn của Hạ viện về năng lượng tái tạo, làm tiêu tan hy vọng của các nhà đầu tư về một lập trường ôn hòa hơn của các thượng nghị sỹ. Một số cổ phiếu năng lượng mặt trời đã giảm ở mức hai con số.

Các công ty năng lượng tái tạo đã phải chật vật thích ứng với lãi suất cao và chi phí vốn cao hơn trong năm qua, và dự luật ngân sách đang được thảo luận càng khiến cho tình hình tài chính của ngành thêm phần căng thẳng.

“Các công ty đang đương đầu với áp lực thanh khoản và chúng tôi đang chứng kiến ​​tình trạng căng thẳng thực sự trong ngành. Khó khăn đang ở mức đỉnh điểm”, ông Atlamazoglou nói thêm.

Theo nền tảng dữ liệu về phá sản BankruptcyData, đã có 9 vụ phá sản của các doanh nghiệp lớn trong năng lượng sạch ở Mỹ trong năm nay, và số vụ như vậy trong cả năm được dự báo sẽ vượt qua con số 16 vụ của cả năm ngoái.

Các doanh nghiệp năng lượng mặt trời đã hy vọng rằng sau nhiều tuần vận động hành lang, Thượng viện sẽ thu hẹp một số khoản cắt giảm trên diện rộng mà Hạ viện đã đưa vào dự luật đối với các chính sách ưu đãi dành cho cư dân và các công ty năng lượng mặt trời dân dụng. Hôm thứ Hai tuần này, các thượng nghị sỹ đã lùi mốc thời gian bãi bỏ một số khoản tín dụng thuế, nhưng các doanh nghiệp điện mặt trời cho biết những thay đổi chính sách trong dự luật vẫn đồng nghĩa ngành này sẽ tiếp tục xu hướng phá sản hàng loạt và sa thải ồ ạt.

“Sẽ có sự sụt giảm từ 50-60% nhu cầu, dẫn tới sự tàn phá đối với nhiều công ty năng lượng mặt trời”, ông Ara Agopian, Giám đốc điều hành của Solar Insure, cảnh báo. “Nhiều công ty sẽ phải đóng cửa vì không thể tiếp tục kinh doanh nếu không có tín dụng thuế”.

Mặc dù thất vọng với dự luật của Thượng viện, lãnh đạo doanh nghiệp điện mặt trời ở Mỹ vẫn hy vọng có thể ngăn chặn tình trạng phá sản trong ngành bằng cách chỉ ra tác động kinh tế mà việc cắt giảm trợ cấp sẽ gây ra.

“Chúng ta đang phải đấu tranh cho sự tồn tại của mình”, bà Abigail Ross Hopper -  Tổng giám đốc điều hành của Hiệp hội Công nghiệp năng lượng mặt trời Mỹ - phát biểu. “Dự luật này không mang lại được được sự thống trị về năng lượng của Mỹ. Chỉ riêng trong lĩnh vực năng lượng mặt trời dân dụng, 1.500 doanh nghiệp nhỏ và hơn 250.000 việc làm đang đứng trước rủi ro”.

“Hàng nghìn doanh nghiệp phải xây dựng lại hoàn toàn mô hình kinh doanh của mình chỉ trong vòng vài tháng. Điều đó là không thể”, ông Dan Conant, CEO của công ty lắp đặt điện mặt trời Solar Holler, nhấn mạnh.

Các nhà phân tích nhận định giá cổ phiếu năng lượng mặt trời sẽ tiếp tục xu hướng giảm sau khi các nhà đầu tư bị một phen bất ngờ với quyết định của Thượng viện lặp lại lập trường cứng rắn của Hạ viện đối với ngành này. Kể từ khi nội dung của phiên bản dự luật ở Thượng viện được công bố, giá cổ phiếu của Sunrun, giảm 36%, Enphase Energy giảm 21%, First Solar giảm 19%, SolarEdge giảm 30%...