Theo chương trình của kỳ họp thứ bảy, tại phiên họp cuối cùng vào chiều 19/6, Quốc hội sẽ thông qua nghị quyết về chủ trương đầu tư dự án xây dựng đường sắt cao tốc Hà Nội – Tp.HCM.
Trong các ngày 21/5 và 8/6 Quốc hội đã thảo luận tại tổ và hội trường về dự án này với nhiều ý kiến trái chiều.
Theo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, đây là một dự án có vốn đầu tư rất lớn, có mối quan hệ, tác động nhiều mặt, dư luận xã hội cũng như ý kiến của các vị đại biểu cũng rất khác nhau.
Vì vậy, để có cơ sở trình Quốc hội xem xét quyết định, ngày 14/6, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã gửi phiếu xin ý kiến các vị đại biểu Quốc hội về một số vấn đề cụ thể.
Theo đó, các vị đại biểu Quốc hội sẽ thể hiện chính kiến của mình thông qua việc đồng ý hoặc không đồng ý với các phương án: một là thông qua nghị quyết tại kỳ họp này làm căn cứ để Chính phủ triển khai thực hiện các công việc, các bước tiếp theo.
Hai là chưa thông qua nghị quyết tại kỳ họp này để các cơ quan hữu quan tiếp tục nghiên cứu hoàn thiện trình Quốc hội tại kỳ họp khác. Ba là ý kiến khác.
Tại phiếu xin ý kiến, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng đề nghị các vị đại biểu Quốc hội cho ý kiến vào hai phương án nếu Quốc hội đồng ý ra nghị quyết tại kỳ họp này.
Phương án thứ nhất như Chính phủ trình: Tán thành xây dựng đường sắt cao tốc Hà Nội – Tp.HCM, theo đó sẽ nghiên cứu lập dự án đầu tư (dự án khả thi) toàn tuyến Hà Nội – Tp.HCM. Đầu tư trước hai đoạn tuyến Hà Nội – Vinh và Tp.HCM - Nha Trang, bắt đầu tư năm 2014 và đưa vào sử dụng vào năm 2025. Đầu tư đoạn tuyến còn lại và thông toàn tuyến vào năm 2035.
Phương án khác là tán thành xây dựng đường sắt cao tốc Hà Nội – Tp.HCM, nhưng lùi thời gian khởi công xây dựng và lựa chọn lộ trình phù hợp. Theo đó, giao Chính phủ chỉ đạo các cơ quan hữu quan tiếp tục nghiên cứu sâu hơn, đầy đủ và toàn diện hơn về các điều kiện bảo đảm tính khả thi của dự án.
Đồng thời, trên cơ sở đó lập dự án đầu tư (dự án khả thi) một trong hai đoạn tuyến Hà Nội – Vinh hoặc Tp.HCM – Nha Trang trình Quốc hội xem xét, quyết định chủ trương đầu tư một đoạn tuyến được chọn và thực hiện đầu tư vào thời điểm thích hợp trước năm 2020.
Tiến hành đánh giá, tổng kết việc đầu tư, khai thác đoạn tuyến trên và báo cáo Quốc hội xem xét, quyết định việc triển khai đầu tư xây dựng các bước tiếp theo.
Ngoài hai phương án này, phiếu xin ý kiến cũng để một ô trắng dành cho ý kiến khác của các đại biểu.
Được trình ngay từ ngày đầu tiên của kỳ họp này, dự án đường sắt cao tốc Hà Nội - Tp Hồ Chí Minh là một trong những vấn đề thu hút sự quan tâm đặc biệt của dư luận cũng như của các vị đại biểu Quốc hội.
Bên cạnh những ý kiến đồng tình về chủ trương nhưng còn băn khoăn về hiệu quả…, đã có không ít quan điểm cho rằng chưa nên nghĩ đến dự án “quá lãng mạn” này. Nhiều vị đại biểu nhận xét là chưa có đủ thông tin để quyết định, dù chỉ là chủ trương.
Ngày 4/6, Chính phủ đã gửi báo cáo giải trình bổ sung dự án đến Quốc hội, khẳng định việc trả nợ vốn vay cho dự án là khả thi và hiệu quả tài chính không thấp hơn đường bộ.
Cùng thời điểm đó, Tổng giám đốc Tổng công ty Đường sắt Việt Nam Nguyễn Hữu Bằng đã gặp gỡ trao đổi với báo chí nhiều vấn đề liên quan đến dự án, trong đó có việc lựa chọn đối tác.
Kết thúc thảo luận tại hội trường trọn ngày 8/6 với những ý kiến ủng hộ mạnh mẽ và phản đối quyết liệt, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Kiên cho biết sẽ lựa chọn vấn đề để đưa vào nghị quyết của Quốc hội trong kỳ họp này về chủ trương đầu tư xây dựng dự án đường sắt cao tốc Hà Nội - Tp.HCM.
Sau đó sẽ gửi lại các đại biểu cho ý kiến trước khi trình Quốc hội quyết định thông qua chủ trương đầu tư dự án này.
Trả lời chất vấn trước Quốc hội cuối tuần qua, Phó thủ tướng Nguyễn Sinh Hùng khẳng định "không thể không làm đường sắt cao tốc".
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đề nghị các bộ, ngành, địa phương tiếp tục quán triệt sâu sắc quan điểm, chủ trương của Đảng “phát triển nhanh nhưng phải bền vững”; “không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế đơn thuần”; “bảo vệ môi trường phải được đặt ở vị trí trung tâm trong quá trình hoạch định chiến lược, quy hoạch, kế hoạch và phát triển kinh tế xã hội của từng ngành, từng địa phương”.
Các chuyên gia kinh tế cho rằng để đạt được mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới cũng như trở thành nước có thu nhập cao vào năm 2045, việc đẩy mạnh sự phát triển của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số chính là yêu cầu cấp thiết...
Chủ trì buổi làm việc với Ban Chính sách, chiến lược Trung ương và các cơ quan liên quan về Đề án đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh mô hình phát triển mới phải xây dựng năng lực tự chủ sáng tạo của quốc gia.
Lãnh đạo Chính phủ khẳng định, với những người chưa có điều kiện mua nhà, Nhà nước sẽ tạo điều kiện để họ thuê nhà dài hạn, ổn định, với mức giá phù hợp với thu nhập và khả năng chi trả. Nhà ở cho công nhân phải có giá cả hợp lý, đồng thời phải được quy hoạch, xây dựng đồng bộ với các thiết chế văn hóa - xã hội...
Thứ trưởng Lê Công Thành cho rằng việc bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu là nhiệm vụ lâu dài, khó khăn và phức tạp, nhưng cũng là cơ hội để Việt Nam đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao sức chống chịu của nền kinh tế và hướng tới phát triển bền vững. Đây không chỉ là yêu cầu khách quan mà còn là lựa chọn chiến lược để nâng cao chất lượng tăng trưởng và năng lực cạnh tranh quốc gia...
Bức tranh kinh tế của Việt Nam trong tháng 5 và 5 tháng đầu năm 2026 ghi nhận nhiều chỉ số tăng trưởng tích cực. Điển hình như chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tháng 5 tăng 8,8% so với cùng kỳ; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 11,8%....
Chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng mới, lấy phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính là quan điểm nhất quán hiện nay của Đảng và Nhà nước ta. Với đặc trưng là trung tâm cảng biển, công nghiệp... Hải Phòng có đầy đủ các điều kiện để trở thành địa phương đi đầu trong thí điểm các mô hình phát triển mới.